حضرت امير ( ع ) است كه شاه عباس از باب شرافت آورده به اين مكان نصب كرده است ؛ به اين واسطه اين عمارات را علىقاپى گويند « 6 » . به‌جهت همين شهرت ، احدى از سلاطين و اكابر سواره از اين در داخل عمارات نمىشوند . مسجد شيخ لطف اللّه مقابل اين عمارت در طرف شرقى ميدان روى به مغرب ، سردر عالى و گنبد بسيار بزرگى است موسوم [ 241 ب ] به گنبد شيخ لطف اللّه . « 7 » اين گنبد مسجدى است بدون صحن . بناى آن از گچ و آجر ، از اره‌ها سنگ مرمر و [ و ] كاشيهاى داخل و خارج آن اكثر معرّق [ ند ] . اين بناى عالى دو مرتبه است . در زير اين گنبد شبستانى است مثل مرتبهء بالا ، از بناهاى سلاطين صفويه است . مسجد شاه در سمت جنوب ميدان روى به شمال ، مسجد شاه واقع است . اين مسجد را شاه عباس صفوى بنا گذارده است . « 8 » همهء سلاطين صفويه در اتمامش كوشيده‌اند . در اواسط دولت شاه سلطان حسين به كلى تمام شده است ، از بناهاى بسيار عالى ايران است . كرورها صرف اين بنا شده است . اصل بنا از سنگ سياه و سنگ مرمر ، آجر تراش و گچ است . اكثر كاشيها معرّق [ و ] از چينى به مراتب بهتر ساخته شده است . دور مسجد [ 242 آ ] حجرات دو مرتبه ، در دو سمت مسجد دو مدرسه واقع است . سردرها و منار [ ه ] هاى عالى مرتفع خوبى دارد . ارتفاع اصل گنبد اين مسجد مشهور است كه شصت ذرع است . بسيار بناى معتبرى است . در مسجد نقره است و كتيبهء آن خط مير عماد است . گويا مير بهتر از اين كتيبه ننوشته

--> ( 6 ) . عالىقاپو در واقع همان باب عالى تركيهء عثمانى است . با اينكه نويسنده از صدق و كذب مطلب آگاه نمىباشد ، اما تحت تأثير گفتهء ديگران وجه تسميهء عالى قاپو را از خرقهء حضرت امير ( ع ) دانسته و آن را اشتباها علىقاپو نوشته است . ( 7 ) . اين مسجد در قسمت شرقى ميدان نقش جهان اصفهان و روبروى عالىقاپو واقع شده است . ( 8 ) . مسجد شاه در ضلع جنوبى ميدان نقش جهان واقع است . ساختمان آن در سال 1021 هجرى آغاز گرديد .